Martha Graham

Als legendarische danseres, geniale choreografe en onovertroffen pedagoge, moet Martha Graham (1894-1991) gerekend worden tot de allergrootsten in de dansgeschiedenis. De techniek die zij ontwikkelde – de Grahamtechniek – is de enige moderne danstechniek die zich kan meten met de ballettechniek en had in de jaren veertig en vijftig een dominerende positie in de wereld van moderne dans.

Biografie Martha Graham

Graham werd geboren in Allegheny, tegenwoordig deel van Pittsburgh (Pennsylvania). Haar opleiding genoot ze bij Denishawn. Hierna was zij actief als choreografe en danseres. Graham stichtte in 1929 haar eigen dansgroep de ‘Martha Graham Dance Company’. Haar hele verdere leven heeft in het teken gestaan van dans. Martha Graham overleed op 96-jarige leeftijd.

Wie denkt dat dans van hoog niveau alleen ‘jong geleerd, jong gedaan’ is, heeft het mis! Martha Graham wist pas na het zien van een voorstelling van Ruth Saint Denis op 16 jarige leeftijd dat ze een danseres wilde worden. Ondanks dat ze te oud werd gezien om te beginnen met dansen, koos ze toch voor haar dansdroom. Hoewel haar danscarrière pas op 22 jarige leeftijd van start ging, danste Martha Graham door tot op extreem hoge leeftijd (75 jaar!) en creëerde daarbij alle hoofdrollen voor zichzelf.

Martha Graham: “Age is the acceptance of a term of years. But maturity is the glory of years. ”

Grahamtechniek

Voor de Grahamtechniek dient het middenrif als startpunt voor alle dansbewegingen, wat zijn uiting vindt in ‘contraction’ en ‘release’. Bij een contraction worden borst- en buikspieren gespannen en de rug en schouders gerond. Bij een release ontspannen de spieren zich en wordt de rug weer recht. Een contraction gaat gepaard met uitademen en een release met inademen. Grondoefeningen zijn eveneens kenmerkend voor de Grahamtechniek.

De Grahamtechniek staat in nauw verband met de expressionistische doelstellingen van Martha Graham. Doordat de beweging haar oorsprong vindt in het centrum van het lichaam, lijkt zij voort te komen uitheftige emoties. Graham was de dochter van een psychiater en groeide op met het gedachtengoed van psychologen Sigmund Freud en Carl Gustav Jung. Ze geloofde dat het lichaam niet kan liegen en het onderbewuste uitdrukt. Intieme thema’s zoals seksuele hartstocht en frustratie keren steeds in haar choreografieën terug. Verder vertolken veel van haar choreografieën mythologische verhalen, geïnspireerd door Jungs theorieën over het collectieve onbewuste.

Parais Marais Dance School Maggie Boogaart Martha Graham
Reportage - 26 nov 2018

Paris Marais Dance School (PMDS), een privé-opleiding die hoogwaardig kunstvak onderwijs aanbiedt in dans, is in 2012 opgericht door twee ex-solisten.

Repetitie met Pina Bausch in de Lichtburg, ca. 1978. © Ulli Weiss
Nieuws - 21 dec 2016

Het Ballet Vlaanderen heeft als eerste dansgezelschap ter wereld de rechten voor het dansstuk Café Müller van Pina Bausch in handen gekregen. Lees hier wat de volgende stappen zijn van het dansgezelschap. 

Peiju Chien-Pott in Martha Grahams 'Lamentation', Brigid Pierce
Nieuws - 24 mrt 2016

De Martha Graham Dance Company heeft samen met het Google Cultural Institute een app gemaakt die je een kijkje geeft in de geschiedenis van Martha Graham, het dansgezelschap en haar techniek. 

 

Martha Graham
Reportage - 22 apr 2015

De moderne dans is ontstaan in het begin van de twintigste eeuw. Als tegenhanger op het (klassieke) ballet dat als te formeel en verouderd werd gezien.

Nieuws - 10 dec 2013

16 t/m 18 januari wordt het Lucent Danstheater het domein van Les Ballets Trockadero de Monte Carlo. Voor het eerst in hun bijna 40-jarig bestaan komt ’s werelds enige ‘all-male’ dansgezelschap naar Den Haag.

Abonneren op Martha Graham