Ik had van de week een cliënt die maar moeilijk zijn draai kon vinden. Thuis had hij moeite met zelf bedenken wat hij wilde spelen. Zijn moeder vertelde dat hij hele middagen aan elkaar op de bank kon hangen, miserabel van verveling. Maar bij elke aansporing of voorstel van zijn moeder weigerde hij deel te nemen. Hij was zogezegd niet in beweging te krijgen. Alles stuitte op een stevige dosis weerstand. Of ik als Danstherapeute iets voor hen kon betekenen.
Binnenkomst
Mijn eerste observatie was een mannetje dat pienter was en veel in zijn hoofd zat. Moeder vertelde dat hij juist erg gemotiveerd was op school en goede cijfers behaalde. Maar zonder die leerprikkel was hij simpelweg niet geïnteresseerd. Toch is het juist voor deze kinderen ook zo goed om in goed contact met hun lijf te staan, onder andere om de prikkels van de dag te verwerken en lastige emoties kwijt te raken.
Ik bedacht me dat de leerstof op school hem een veilige basis gaf en zekere structuur die het makkelijker voor hem maakte er vol voor te gaan. En dat wanneer deze structuur ineens wegvalt, dat voor hem wel eens een gevoel van onveiligheid kon geven. Deze jongen leek zichzelf behoorlijk vast te zetten in zijn lijf. Hij verkrampte compleet. Oogcontact werd vermeden, alsof hij zijn gezicht wilde begraven in de stoffering.
Nu is vervelen voor mij eerlijk gezegd een beetje een ver-van-mijn-bedshow. Ideeën komen bij mij in vijfvoud als creativiteit eenmaal begint te stromen. En ergens vermoedde ik dat als we de druk eraf konden halen hetzelfde gold voor mijn jonge cliënt. Dus ik besloot om eerst met de moeder aan de slag te gaan.
Lichaamsgericht werken
We namen deel op de vloer en deden net of hij er niet meer was. Ik liet haar op eigen wijze de ruimte innemen. Bedenkzaam werd berekend welke passen en waarheen. Ik voelde een zekere prestatiedrang, dus nodigde ik haar uit middels armzwaaien en losse schudbewegingen om meer te ontspannen en in haar lichaam te komen. Er was geen goed of fout, er is alleen jouw eigen manier. Ik zag haar worstelen met streng zijn voor zichzelf, dus bleven we doorgaan om de druk eraf te halen. Ze vertelde dat ze het eigenlijk maar niks vond dat haar zoon uit zichzelf zo weinig initiatief toonde. Ze was zelf opgevoed volgens het principe dat 'iets doen beter was dan niets doen' en vond het belangrijk om nuttig te zijn binnen haar gezin en breder. Wel vaker wanneer het bewegen vrijer wordt, komen er onthullingen of emoties vrij.
Tower moment
Terwijl zij ontspande en ontdekte dat het leuker was om plezier te hebben en gewoon stil te staan bij het genieten van de dans zelf, voelde ik de ontlading in de praktijkruimte. Ondertussen keek ik onmerkbaar vanuit mijn ooghoeken naar de jongen. Hij was van de bank opgestaan en volgde met zijn hand de lengte van de muur. Nog altijd oogcontact vermijdend, volgde hij zijn hand.
Voor een moment vergat hij zichzelf. Hij begon te wiebelen. Van zijn ene been naar zijn andere. Een diepe zucht volgde daarop. Verveeld keek hij eens over zijn schouder. Want zeg nou zelf, niks doen was ergens toch ook maar saai.
“Wat mag ik nu doen?, vroeg hij tot slot. 'Yes!', jubelde het bij mij van binnen. Ik wilde dat hij uit zichzelf aan de slag wilde. Ik voegde hem toe in de cirkel en liet hem meebewegen met zijn moeder. De sessie was officieel begonnen.
Inzichten en evaluatie
Achteraf legde ik uit dat het oké was als hij zich wilde vervelen, maar ook dat hij dit nooit lang vol kon houden als hier ruimte voor was. Zodra het oordeel eraf was, was het veilig voor hem om zijn ruimte te pakken. En zodra hij kon ontspannen, vergat hij zichzelf en kwam hij als vanzelf al in beweging zonder dat het iets was dat hij 'moest' gaan doen.
Dit was dus tevens een reflectiemomentje waarbij moeder haar overtuigingen mocht overdenken en herevalueren. Misschien hoefde ze niet altijd maar aan te staan en actief te zijn. Op deze wijze kwam er ook meer tijd vrij voor spontaniteit en om samen plezier te hebben. Eén sessie was voldoende om de tendens tussen moeder en zoon te veranderen. Twee ontspannen gezichten verlieten mijn praktijk die ochtend, één bleef er tevreden achter.