Vrij bewegen op vijf verschillende ritmes die in elkaar overvloeien als kleuren die zich mengen. Dat is wat de vijf ritmes (5Rhythms) dans inhoudt. Deze vorm van bewegingsmeditatie werd ontwikkeld door de Amerikaanse danseres, filosofe en muzikant Gabrielle Roth.
Roth, geboren in 1941 in San Francisco, was een Amerikaanse artiest, schrijver, danseres, filosofe en theatermaker. Roth wijdde haar leven aan de kunst wat leidde tot de ontwikkeling van de 5Ritmes. De 5Ritmes wordt meestal gedanst in een grote groep, waarbij iedereen vrij mag bewegen op de muziek. Dit kan zowel gezamenlijk als alleen.
Bij het dansen van de 5Ritmes ga je af op je gevoel en creëer je bewustzijn. Alles wat de dansers voelen op dat moment, mag gevoeld worden zonder oordeel. Het dansen vanuit deze gevoelens kan helpen om bepaalde gedachtes of gevoelens los te laten of ze beter te begrijpen. Wat hierin de ‘gids’ is, is de muziek. Kenmerkend aan de dans zijn de vijf verschillende ritmes: Vloeiend, Staccato, Chaos, Lyrisch en Stilte. Elk ritme heeft een specifiek doel dat de dansers kan aansturen waarbij vrijheid te allen tijde centraal staat.
Vloeiend
Met het ritme Vloeiend begint de 5Ritmes dans. Hiermee open je het ‘pad naar jezelf’. Je begint met jezelf open te stellen naar de buitenwereld maar ook naar jezelf. Door middel van rustige en vloeiende bewegingen, die vergelijkbaar zijn met water, wordt de danser geaard. De bewegingen stromen in elkaar door en volgen de stroming van de energie van de dansers. De 5Ritmes start daarom met Vloeiend: je ervaart, start met aarden en komt thuis in je eigen lichaam.
Staccato
Het ritme Staccato is vergelijkbaar met het element vuur. Het draait bij dit ritme om passie en duidelijke rechte bewegingen die een richting aangeven. Het is de bedoeling dat de danser helderheid krijgt en zich begrenst. De dansers bewegen zich doelgericht en met kracht. Dit zorgt ervoor dat de dansers zich openen naar de wereld om zich heen en zich laten zien aan de wereld. Hierdoor krijgt de dans meer structuur en richting.
Chaos
Bij Chaos staat loslaten centraal. Alles wordt door de dansers losgelaten en gaan volledig op in de muziek en energie. Dit resulteert in een dans zonder enige vorm met pure bewegingsvrijheid. Tijdens Chaos ontstaan de bewegingen zoals ze binnenkomen: onvoorspelbaar, wild, golvend en zonder oordeel. Desondanks kunnen de bewegingen ook stil zijn en rustig, mocht het lichaam van de danser dat willen en nodig hebben. Alles mag stromen en alles mag vallen.
Lyrisch
Na alle chaos keren de dansers weer terug naar zichzelf. Het ritme Lyrisch brengt verlichting met zich mee, de dansers kunnen zich vergelijken met veren. Zo licht en speels kunnen ze zich bewegen tijdens het ritme. Ook hier is er sprake van bewegingsvrijheid en onvoorspelbaarheid, maar dit keer uit het zich vooral in creativiteit. De dansers doen de dans vanuit hun innerlijke, waardoor de dans als ‘echt’ en menselijk kan worden ervaren.
Stilte
Het laatste ritme is Stilte, de eindbestemming van de 5Ritmes. Dit ritme geeft de dansers de ruimte om na te denken over de afgelopen vier ritmes. Elke beweging krijgt zijn eigen betekenis. De dansers kunnen zodanig langzaam bewegen dat ze stil lijken te liggen of staan. Het stil staan en stil zijn in beweging helpt de danser om te voelen wat er echt toe doet. Het geeft de dansers helderheid, rust en ruimte.
Wereldwijde bekendheid
Roth was naast theatermaker en danseres ook muzikant. Ze heeft muziek gecreëerd speciaal voor de vijf verschillende ritmes die ze samen wist uit te brengen met haar man. Deze muziek werd voornamelijk gebruikt tijdens haar 5Ritmes workshops, die ze gaf over de hele wereld. Dit deed ze meer dan 40 jaar lang. In 1987 richtte ze in Californië 'The Moving Center' op, een organisatie voor de 5 ritmes met vertakkingen in New York en Europa. Roth wist na haar eerste album nog 20 albums te produceren. Daarnaast heeft ze twee dvd’s uitgebracht en drie boeken geschreven over haar bevindingen.
Gabrielle Roth wist dansers over heel de wereld te inspireren met haar 5Ritmes dans. Uiteindelijk heeft Roth ook verschillende lagen binnen de vijf ritmes weten te ontwikkelen: Waves, Heartbeat, Cycles, Mirrors en Silver Desert. De laag Waves laat de dansers kennis maken met hun eigen lichaam en maken zich bewust van hun aanwezigheid. De laag Heartbeat draait vooral om het voelen van emoties. Voornamelijk de emotie 'liefde’ staat hierin centraal.
De volgende lagen gaan wat dieper in op spiritualiteit. Cycles focust zich op de verschillende levensfases van de dansers en welke kennis zich dat met zich meebrengt. Hier zijn woorden als ‘intuïtie’ en ‘weten’ leidend. De volgende laag is Mirrors. Hierbij zet de danser, figuurlijk gesproken, een spiegel voor zichzelf neer. De danser neemt alles waar en probeert zichzelf daadwerkelijk eens écht te zien. De laatste is Silver Desert. Dit is het eindstation van alle lagen waarbij de danser heelt. De danser probeert de rust te vinden in alle bevindingen van de vorige ritmes. Helen en spiritualiteit zijn hier de leidende gids.
Hoewel de 5Ritmes dans eenvoudig lijkt om uit te voeren, is het een betekenisvol proces. Het biedt inzicht in hoe dansers zich bewegen en onthult wat hen van binnenuit drijft. De dans nodigt uit om creativiteit vrij te laten stromen en versterkt de verbinding met jezelf.
Bronnen
Devijfritmes.nl
Wikipedia: Gabrielle Roth
Dansjeleven.nl: Wat zijn de 5ritmes
5Rhythms.com
Dansjeleven.nl: Gabrielle Roth